top of page

Bilgisayarın Temel Yapısı I (Donanım)

Bir bilgisayarda elektronik ve mekanik parçaların bir araya gelmesiyle oluşan fiziksel öğelerin tümüne Donanım (Hardware) adı verilir.

Bilgisayara ilk bakışta dört temel eleman göze çarpar. Bunlar, veri girişini sağlayan girdi üniteleri klavye ve mouse (fare), bilgilerin işlendiği, depolandığı ve tüm diğer parçaların içinde toplandığı kasa ve işlenen bilgilerin sonucunu görmeye yarayan çıktı ünitesi monitör (ekran)'dır.

İlk Bakışta Bilgisayar...

Çapa 11

Olmazsa Olmaz Parçalar...

Çapa 12

Bilgisayarın dış görünüşünü oluşturan, parçaları dış etkenlere karşı koruyan, kasa olarak ifade edilen kısmı, aslında bilgisayarın temel parçalarını içinde toplayan bir kutu görevi yapmaktadır. Bu kutunun içinde bilgisayarın çalışması için gerekli bir çok parça bulunmaktadır. Aşağıda adı geçen parçalar bilgisayarın vazgeçilmez parçalarıdır ve bunlardan bir tanesinin olmaması bilgisayarın kullanılamaması anlamına gelir. 

-Anakart (Mainboard): Bilgisayarın omurgası olarak ifade edilen bu parça, bütün diğer parçaların birbirleriyle bağlatı kurmasını sağlayan bir yöneticilik görevi yapmaktadır. Diğer parçalar anakartın üzerine takılmakta ya da bağlanmaktadır.


-İşlemci (CPU): Bilgisayarın beyni olarak ifade edebileceğimiz, bilgisayardaki temel işlemleri yapan ve işlemci adı verilen bu parça, merkezi işlem ünitesi olarak ifade edilen parçadır. Bilgisayarın işlem yapabilme yeteneği olarak ifade edebileceğimiz işlemciler günümüzde işlem yapma kapasite ve hızları ile birbirlerinden ayrılmaktadır.


-Hafıza (RAM-ROM): Bilgisayarlarda merkezi işlem ünitesi tarafından yürütülen emir veya işlerin ve işlenen verilerin, işlemler sürerken (program çalışırken) yerleştirilip saklandığı ve gerektiğinde ulaşılarak kullanılmasına imkan tanıyan, merkezi işlem ünitesine bağlı hareket eden birime hafıza veya bellek denir. Hafızanın kullanıcı tarafından kontrol edilebilen yani istenildiğinde veri, emir ve türetilmiş bilgilerin yazılabildiği, silinip değiştirilebildiği türüne RAM hafıza, yani rastgele erişimli hafıza adı verilir. Bilgisayara sağlanan elektrik gücü kesildiğinde RAM hafızada kayıtlı olan her türlü emir, veri ve bilgiler silinip, anında unutulur. Bilgisayarın her zaman kullanmak zorunda olduğu ve enerji kesilmelerinden etkilenmeyen, kullanıcı tarafından müdahale edilemeyen bir başka çeşit hafıza türü de vardır. Bu hafızaya ROM hafıza adı verilir. ROM hafızanın, başlangıçta boş olmasına rağmen sonradan kullanıcı tarafından özel cihaz ve programlar kullanılarak programlanabilen ve istenildiğinde değiştirilebilen cinsine EPROM hafıza adı verilir. Bu hafıza bilgisayarda kullanılan renklerin,  günün tarih ve saatinin, klavye bilgilerinin unutulmaması gibi işlemlerde kullanılır ve bilgisayar kapatılsa, elektrik bağlantısı kesilse dahi kendine yüklenen bilgileri unutmaz.


-Sabitdisk (Harddisk): Kullanıcı tarafından girilen emir ve verilerin ya da bilgisayar tarafından meydana getirilen bilgilerin daha sonraki kullanımlar için saklandığı, depolandığı birim; bilgisayarın kasasının içinde yer alan ve sabit olarak durması sebebiyle sabitdisk olarak adlandırılan ve genel kabul görmüş adıyla harddisktir. Bilgisayarın yapısı gereği bilgilerin elektrik enerjisi olmadığında kullanılamıyor olması, bunların daha sonraki kullanımlar için saklanması gereğini ortaya çıkarmıştır. Bu ihtiyaçtan dolayı her bilgisayarda hem bilgilerin saklanması hem de büyük yapıdaki programların kullanılabilmesi için harddiske ihtiyaç vardır.

 
-Ekran Kartı (Graphic Card): Bilgisayar-monitör bağlantısını sağlayan, anakart üzerine takılarak çalışan parçadır.


-Ekran (Monitor): Bilgisayar tarafından yapılan işlemler sonucunda zaten varolan yapıların ya da oluşturulan bilgi ve sonuçların belirli bir biçimde gözlemlenmesi için kullanılan araçtır. 

-Klavye (Keyboard): Bilgisayarın kullanıcı ile arasındaki iletişimi sağlayan ve dış ortamdaki veri ve bilgilerin bilgisayar ortamına aktarılması işlemini yapan en önemli araçlardan biridir.


Yukarıda adı geçen parçalar ifade edildiği gibi bilgisayarın olmazsa olmaz parçalarıdır. Bunlara bir de kasayı ilave etmemiz gerekir. Çünkü bilgisayarın çalışmasını sağlayan elektrik enerjisinin ilk olarak anakarta oradan da bütün parçalara dağılmasını sağlayan güç kaynağı (power supply) kasanın bir parçasıdır.

-DVD Sürücü (DVD Driver): Günümüzde DVD sürücüler CD veya DVD adı verilen bilgi depolama ünitelerinin içinde bulunan bilgileri hem okuyabilme hem de boş bir CD veya DVD içine bilgi kaydedebilme yeteneğine sahip araçlardır.

 
-Ses Kartı (Sound Card): Temel bir bilgisayarda "biiip" türünde basit sesler duyulabilir. Ancak daha profesyonel, ileri seviye ve kaliteli, yani müzik, efekt ve insan sesi gibi sesleri duyabilmek için mutlaka ses kartına ihtiyaç vardır. Günümüzde çoğunlukla ses kartı anakart üzerinde bütünleşik olarak bulunmaktadır.


-Faks-Modem Kartı (Fax-Modem Card): Temel görevi telefon hattı ile bilgisayar bağlantısını sağlamak olan bu kartın faks kısmı telefon hattı aracılığı ile faks göndermeye veya almaya, modem kısmı ise internete bağlanmaya yarar. Günümüzde modemler bağımsız bir kutu olarak, bilgisayara dışardan bağlanarak kullanılmaktadırlar.

-Ethernet Kartı (Ethernet Card): Bilgisayarları birbirine bağlamak gerektiğinde kullanılan karta ethernet kartı adı verilir. Bu kart sayesinde bilgisayarlar arası ağ sistemi kurulmuş olur. Böylece bir bilgisayarda yapılan işlemler diğer bilgisayardan da takip edilebilir. Bu kart aynı zamanda ağ sistemindeki ana bilgisayarın internet ortamına bağlı olması ile diğer bilgisayarların da internete bağlanmasına yardımcı olur.

Tamamlayıcı Parçalar...

Çapa 13

Çevre Parçaları...

Çapa 14

-Yazıcı (Printer): Çıktı ünitelerinden biri olan yazıcının temel görevi bilgisayar ortamındaki yapıları (yazı, resim vs.) kağıt üzerine aktarmaktır.


-Tarayıcı (Scanner): Yazıcının tersine dış ortamdaki yapıları (yazı, resim vs.) bilgisayar ortamına aktarmak için kullanılan araçlara tarayıcı adı verilir.


-CD/DVD: Kullanıcı tarafından kullanılan bilgilerin daha sonraki kullanımlar için saklandığı, depolandığı birimlerden biri de CD (Compact Disc) veya DVD (Digital Disc)'lerdir Harddiskte olduğu gibi CD/DVD içindeki bilgiler okunabilir ve istenirse başka bir ortama aktarılabilir. CD/DVD haricen rahatlıkla taşınabilir. Normal bir CD/DVD, ROM yapısında olduğu için harddiskten farklı olarak dolu bir CD/DVD içindeki bilgi değiştirilemez, silinemez ve içine yeni bilgiler yüklenemez. Ancak boş bir CD/DVD içine yeni bilgiler yüklenebilir. Bununla birlikte CD/DVD'lerin ReWritable denilen, tekrar silinip yazılabilen türde olanları da bulunmaktadır.


-Harici Bellek (FlashDisc): USB bellek olarak da adlandırılan flasndiskler bilgilerin daha sonraki kullanımlar için saklandığı, depolandığı harici birimlerden biridir. Küçük, hafif olduğundan çalışma esnasında rahatlıkla sökülüp takılabilir. Flashdiskler sadece bilgisayarın USB girişine takılı olduğu sürece çalışır durumdadırlar ve harici güç kaynağı veya pil gücüne ihtiyaç duymazlar.


-Harici Sabitdisk (Portable Harddisk): Bilgi depolama araçlarından bir olan harici sabitdiskler genellikle kapladığı alan fazla olan bilgilerin saklandığı, depolandığı harici birimlerden biridir.

Önemli bir not; CD/DVD, flashdisk ve harici sabitdisklerin kolay taşınabilir ve bilgi depolama özelliklerinden kaynaklanan, veri transferi ve bilgiyi yedekleme gibi temel iki kullanım amacı vardır.

Bilgisayarda Sürücü Kavramı...

Çapa 15

Bilgisayar tarafından kullanılacak programların, kullanıcı tarafından girilen verilerin ya da bilgisayar tarafından meydana getirilen bilgilerin daha sonraki kullanımlar için saklandığı, depolandığı birimlere bilgi depolama üniteleri, bu ünitelerin kullanılmasını mümkün kılan araçlara da sürücü (driver) denir. 
Bir bilgisayarda çeşitli sürücüler bulunmaktadır. Bunlar Harddisk Sürücü, CD/DVD Sürücü ve Flashdisk Sürücü gibi isimler alır.

-Harddisk Sürücü: Bilgisayarın yapısı gereği elektrik enerjisi olmadığında kullanılamıyor olması, bilgilerin daha sonraki kullanımlar için saklanması gereğini ortaya çıkarmıştır. Bu ihtiyaçtan dolayı her bilgisayarda hem bilgilerin saklanması, hem de büyük yapıdaki programların kullanılabilmesi için harddiske ihtiyaç vardır. Harddisk hem bilgi depolama ünitesi hem de bir sürücü görevi yapmaktadır. Harddiskin bilgisayardaki karşılığı C: ile ifade edilmektedir. Bu sebepten harddiske C: sürücüsü de denilmektedir. 
Bazı bilgisayarlarda bir harddisk bölümlendirilerek kullanılabilir ya da birden fazla harddisk bulunabilir. Bu durumda bilgisayarda harddiskin diğer parçaları veya diğer harddisk ya da harddiskler sırası ile alfabenin harfleri ile ifade edilir. Örneğin, bir bilgisayarda iki harddisk olduğunu ya da bir harddiskin iki parçaya bölündüğünü farzedelim. Bu durumda birinci harddisk C: harfi ile diğeri ise D: harfi ile ifade edilir. Üçüncü veya dördüncü harddiskler ya da harddiskin diğer parçaları takip eden E: ve F: harfleri ile ifade edileceklerdir.

-CD/DVD Sürücüler: Program, veri ve bilgilerin daha sonraki kullanımlar için depolandığı bir başka birim CD/DVD'lerdir. CD/DVD'lerin kullanılabilmesi ilgili sürücünün bulunmasına bağlıdır.  
CD/DVD sürücünün bilgisayardaki karşılığı harddisk sayısına ya da harddiskin bölümlendirilmesine bağlıdır. Standart yani tek harddisk olan bilgisayarlarda CD/DVD sürücü D: harfi ile ifade edilir. Eğer kullanılan bilgisayar birden fazla harddisk bulunan bir bilgisayarsa harddiskleri ifade eden harfleri takibeden ilk harf CD/DVD sürücüyü gösterecektir. Eğer kullanılan bilgisayarda iki adet CD/DVD sürücü varsa bu araçlar da harddiski takibeden harflerden birini üstlenecektir. Bu işlem bilgisayarın sistemi tarafından otomatik olarak ayarlanır ancak isterse kullanıcılar bu harf sistemine kendi istekleri doğrultusunda müdahale ederek sürücüleri istedikleri gibi harflendirebilirler.

-Flashdisk ya da Harici Harddisk Sürücüler: Diğer bilgi depolama üniteleri FlashDisk ya da Harici Harddisk'lerdir. Bu bilgi depolama ünitelerinin kullanılabilmesi için bilgisayarlarda USB girişleri bulunur. USB girişine takılan birimler aynen bir harddisk gibi kullanılabilir. Bu birimlerin harddisklerden en önemli farkı ve temel amacı kolaylıkla taşınabilir olmalarıdır.
 

FlashDisk ya da Harici Harddisklerin bilgisayardaki karşılığı diğer sürücülerin sayısı ve durumuna göre takip eden harf ile ifade edilmektedir. Örneğin, bir harddisk ve bir CD/DVD sürücü bulunan bir bilgisayara bir flaşdisk takılırsa E: ifadesi ile karşılık bulacaktır. Bu işlem bilgisayarın sistemi tarafından otomatik olarak ayarlanır ancak isterse kullanıcılar bu harf sistemine kendi istekleri doğrultusunda müdahale ederek sürücüleri kendileri harflendirebilirler.

-Kapasite: Burada bilgi depolama üniteleri olarak Harddisk, CD/DVD ile Flashdisk karşılaştırılacaktır. Kapasite açısından bakıldığında en fazla kapasiteye sahip olan sürücünün harddisk olduğu görülür. Günümüzde üretimi süren en küçük harddiskin kapasitesi 1 TB civarında olduğu bilinmektedir. Standart bir CD içinde yaklaşık 700 MB'lık bilgi taşıyabilir. Son zamanlarda CD'ye göre kullanımı artan DVD'lerin kapasitesi ise  standart olarak 4,7 GB ile 8,5 GB arasında değişmektedir. Daha büyük kapasiteli DVD'ler de vardır. Günümüzde flashdisklerin kapasiteleri de 256 GB'a kadar ulaşmaktadır.


-Taşınabilirlik: Burada bilgi depolama üniteleri olarak Harddisk, CD/DVD ile Flashdisk karşılaştırılacaktır.  Bilgilerin transferi açısından düşünüldüğünde Flaşdiskler içine yazılıp silinme özelliğine sahip oldukları ve kolay taşınabilirlikleri açısından en uygun olan bilgi depolama ünitesidir. CD/DVD'ler de kolay taşınabilirler. Ancak günümüzde standart CD/DVD'lere bilgi yazıp silmek için ReWritable özelliği taşıyan CD/DVD kullanmak gerekir. Harddiskler ise bilgisayarın içinde sabit durmaları ve elektronik aksam bakımında bilgisayara bağlı olmaları açısından bakıldığında taşınması uygun olmayan araçlardır.


-Hız: Bu karşılaştırmada sürücüler; Harddisk sürücü, Flashdisk ve CD/DVD sürücü olarak dikkate alınacaktır. Bilgiye ulaşma açısından bakıldığında en hızlı olan sürücü harddisktir. Hardddiski Flashdisk takip eder. Bilginin büyüklüğü ile ters orantılı olan transfer hızı CD/DVD sürücülerde oldukça iyidir.

 
-Fiyat: Burada bilgi depolama üniteleri olarak Harddisk, CD/DVD ile Flashdisk karşılaştırılacaktır. En pahalıdan en ucuza doğru bir sıralama yapılırsa;
1 TB büyüklüğünde bir Harddisk yaklaşık $70, 16
GB kapasite bir Flashdisk 20 ₺, bir boş DVD yaklaşık 50 krş civarındadır. Fiyatlar 2017 yılı fiyatlarıdır.


-Güvenilirlik: Burada bilgi depolama üniteleri olarak Harddisk, CD/DVD ile Flashdisk karşılaştırılacaktır. Burada bilgiyi koruma açısından düşünüldüğünde en güvenilir olan ünite Harddisk olarak karşımıza çıkmaktadır. Güvenilirlik açısından bakıldığında Harddiski Flaşdisk izler. Diğer bilgi depolama ünitesi CD/DVD ise fiziksel ortamla bir arada oldukları için her an bozulma ve içindeki bilgileri kaybetme riski ile karşı karşıyadır. CD/DVD potansiyel suçlu gibi görülmelidir. Bu sebeple CD/DVD'de saklanacak bir bilginin en az bir kopyasının her zaman için diğer bir bilgi depolama ünitesinde özellikle de harddiskte bulundurulmasında büyük yarar vardır.


-Genel Kullanım: Burada bilgi depolama üniteleri olarak Harddisk, CD/DVD ile Flaşdisk karşılaştırılacaktır.
 

Harddisk kendisi de bir sürücü olması sebebiyle üzerinde her istenildiğinde okuma, yazma, değiştirme ve silme işlemleri yapılabilir. 
Harddisk'te olduğu gibi Flashdisk kendisi de bir sürücü olması sebebiyle üzerinde her istenildiğinde okuma, yazma, değiştirme ve silme işlemleri yapılabilir. Yeter ki USB girişine takılı olsun.

 

CD/DVD kullanabilmek için ilgili sürücünün bilgisayarda bulunması gerekir. Geçmişte CD-ROM veya DVD-ROM sürücüler ROM özelliğinden dolayı CD/DVD'lerde bulunan bilgileri sadece okuyabilir veya veri transferi yapabilirlerdi. CD/DVD'ye bilgi yazabilmek için CD/DVD Writer denilen araçlara ihtiyaç duyulurdu. Günümüzde DVD Sürücüler her okuma hem de yazma özelliğine sahip olduklarından her iki işlemi de yapabilmektedirler. 
Yaygın olarak kullanılan CD/DVD'lerin sadece bir kez yazılabilme (write once) özellikliği bulunmaktadır. Bu sebeple tam olarak dolu olan CD/DVD'lerde bulunan bilgiler silinemez ve üzerine yeni bilgiler yazılamaz. Bu işlemler yapılmak istenirse ReWritable özellikte CD/DVD edinmek gerekir.

Çapa 16

Bilgi Depolama Üniteleri ve Sürücülerin Karşılaştırılması...

Klavye Bilgisi...

Çapa 17

Bilgisayar ile kullanıcı arasındaki en önemli iletişim araçlarından olan klavye, kullanıcının ne yapmak istediğini bilgisayara ileten bir veri girdi ünitesidir. Günümüzde veri girdi ünitesi olarak kullanılan mouse ve benzeri araçların yaygınlaşmasına rağmen, klavye hala bilgisayardaki temel etkileşim aracı olma özelliğini sürdürmektedir. Daktiloyu andıran görünümünün altında başka işlemleri de yapmaya yarayan görevler içermektedir. Bu sebeple klavye üzerinde bulunan tuşları genel tuşlar (harf, sayı ve işaret tuşları) ve özel tuşlar olarak gruplandırmak uygun olacaktır. 
 

Klavyeye daktilodan geçen en önemli özellik görünüm açısından tuşların klavye üzerine dağılımıdır. Klavyenin ortasında harfleri içeren tuşlar bulunur. Bunların başlangıç harfi Q ise o klavye Q klavye, F ise o kalvye F klavye olarak adlandırılır. Günümüzde bilgisayarlarda en yaygın olarak kullanılan klavye Q klavyedir. Harf tuşlarının etrafında sayı ve işaret tuşları bulunmaktadır. Klavyenin diğer tuşları ise her biri değişik bir veya birkaç görevi ifa eden özel tuşlardır. Aşağıda bu özel tuşlar sıra ile açıklanmıştır.


-Enter: Klavyede sağ orta kısma yakın bir yerde bulunan ve üzerinde ENTER yazan ya da köşeli bir okla ifade edilen bu tuşun temel görevi klavye ile yapılan bilgi girişinin ya da işlemin bittiğinin bilgisayara bildirilmesidir. Kısaca bilgisayar sistemiyle kullanıcı arasındaki iletişimin merkez tuşu denilebilir. Enter tuşunun yazı yazma programlarındaki görevi ise yeni bir paragrafa geçiştir.


-Space: Klavyenin alt ortasında yer alan, uzun çubuk görünümündeki ve yazı yazma işlemlerinde bir karakterlik boşluk bırakmaya yarayan bu tuşa Space, Boşluk ya da Ara tuşu denilmektedir. Windows ortamında ve bazı programlarda seçme, işaretleme elemanı olarak da kullanılır.


-Shift ve Caps Lock: Klavyenin sağ ve sol tarafında iki adet olan Shift tuşu, içi boş yukarı ok görüntüsü ya da üzerinde SHIFT yazar şekilde ifade edilir. Normal şartlarda klavyede harf tuşları direk kullanıldığında harfler küçük harf olarak yazılacaktır. Herhangi bir harf yazılırken Shift tuşuna basılı tutulup o harf tuşuna basılacak olursa harf, büyük harf olarak yazılır. Shift tuşunun diğer bir görevi ise klavyede bazı tuşların üzerinde ikincil görevlerin yazılmasını sağlamaktır. Shift tuşu tek başına hiç bir görev yapmaz. Kullanımı sırasında Shift tuşuna basılı tutup diğer tuşa basmak gerekir. Caps Lock tuşu ise basılıp bırakma ve klavyenin sağ üst köşesindeki ışığın yanması ile devreye giren bir tuştur. Görevi sadece harflere etkili olup onların sürekli büyük harf şeklinde yazılmasını sağlamaktır.


-Tab: Klavyenin solunda Caps Lock tuşunun üzerinde bulunan sağ ve solu gösteren oklarla ifade edilen veya üzerinde TAB yazan bu tuşun diğer adı Sekme tuşu olarak bilinmektedir. Tab tuşunun ilk görevi yazı yazma programlarında paragraflarda satır başı yapmaktır. Diğer görevi pencereli yapılarda alanlar arası geçiş tuşu olmasıdır. Örneğin bir form doldurulurken Adınız alanına bilgiyi girdikten sonra Soyadınız alanına geçiş için Tab tuşu kullanılır. Geçiş işlemi saat yönündedir, ancak Tab tuşu Shift tuşu ile birlikte kullanılırsa geçiş yönü saat yönünün tersine dönecektir.

 
-Esc: Klavyenin sol üst köşesinde bulunan bu tuş işletim sistemi düzeyinde tanımsızdır. Çoğu programda ise temel görevi olan çıkış amacıyla kullanılır. ancak bu tuş her programda çıkış işlemini gerçekleştirmeyebilir.


-Ctrl: Shift tuşu gibi klavyenin sağ ve sol alt kısmında yer alan bu tuş CTRL harfleriyle ifade edilir ve yine Shift gibi tek başına kullanılmaz. Birlikte kullanıldığı tuş ile birlikte her programda farklı bir görev veya fonksiyon yerine getirir.


-Alt: Klavyenin sol alt kısmında yer alan bu tuş ALT harfleriyle ifade edilir. Tek başına kullanıldığında menülü ortamlarda menüyü aktif hale getirme işlemini yapar. Ctrl tuşu gibi kullanılabilir. Yani birlikte kullanıldığı tuş ile birlikte her programda farklı bir görev veya fonksiyon ifa eder.


-Alt Gr: Klavyenin sağ alt kısmında yer alan bu tuş ALT Gr harfleri ile ifade edilir. Herhangi bir tuşun sağ alt köşesinde bir ifade varsa o ifadenin yazılması için Alt Gr tuşuna ihtiyaç duyulur. Shift tuşu gibi basılı tutularak diğer tuşa basılma marifetiyle kullanılır. 


-Fonksiyon Tuşları: Klavyede en üstte tek sıra halinde sıralanmış F1'den F12'ye kadar numaralandırılmış bu tuşlar, her programda değişen kendine verilmiş görevleri yerine getirirler. Örneğin, F1 tuşu kullanılan programda o programla ilgili yardım menüsünü ekrana çıkarır.


-Backspace: Enter tuşunun üzerinde sola doğru ok işareti ile ifade edilen tuşun görevi yazı yazma programlarında imlecin solundaki karakteri silmektir.

 
-Delete: Aslında temel silme tuşu Delete tuşudur. Enter tuşunun sağında bulunan ve DEL ya da DELETE şeklinde ifade edilen bu tuş yazı yazma programlarında imlecin solundaki karakteri silmek için kullanıldığı gibi bilgisayar ortamında diğer silme işlemleri için de kullanılır.


-Insert: Delete tuşunun üzerinde bulunan ve INS ya da INSERT şeklinde ifade edilen bu tuş bilgisayar açıldığı anda devrededir. Insert tuşu o ana kadar yazılmış olan karakterlerin arasına yeni karakterler yazılmak istendiğinde kullanılır. Insert tuşu devrede değilse yazma işleminde yeni karakterler yazılırken yazının sağ tarafında yer alan mevcut karakterler silinecektir.


-Yön Tuşları: İmleç bilgisayarda klavye ile müdahale edilebilen ortamlarda görünen yanıp sönen ince çizgi şeklindeki görünümdür. Ekran bir sayfa gibi düşünüldüğünde imleç kullanıcıya nerede olduğunu ifade eden bir araç olarak kabul edilebilir. İşte ekranda imleci yönlendirmek için klavyenin sağ orta kısmında üzerinde dört yönü gösteren oklar bulunan tuşlar kullanılır. Bu tuşlar sadece imleci değil bazı programlarda programa mudahaleyi ve yönlendirmeyi mümkün kılan tuşlardır. 
 

Ayrıca yön tuşlarının üzerindeki tuş grubu içinde yer alan END, HOME, PAGE UP, PAGE DOWN tuşlarının da yönlendirme görevi vardır.


-Nümerik Klavye: Harf dizelerinin bulunduğu klavyenin sağ tarafında görünüş olarak hesap makinesini andıran bir klavye bölümü vardır. Nümerik Klavye adı verilen bu bölümün temel görevi sayısal işlemlerin daha hızlı yapılabilmesini sağlamaktır. Bu bölüm sayesinde sayıların ve işlem işaretlerinin birbirine yakın olması sebebiyle matematiksel işlemlerin yapılması daha hızlı ve kolay gerçekleşecektir. Ancak bütün bunlar Num Lock düğmesinin aktif, yani üzerindeki ışığın yanıyor olmasına bağlıdır. Eğer Num Lock aktif değilse nümerik tuşlar üzerindeki diğer görevler etkin olacaktır.


-Windows Tuşları: Space tuşunun sağ ve solunda bulunan, üzerinde uçan pencere resmi bulunan bu tuşların görevi Windows ortamında Başlat Menüsü'nü açmaktır. Sağdaki Ctrl tuşunun solunda yer alan tuşun görevi ise Windows ortamında mouseun sağ tuş görevini (kısayol menü açma işlemini) yapmaktır.

 
-Print Screen: Insert tuşunun üzerinde bulunan ve temel görevi ekran görüntüsünü direk yazıcıdan kağıda dökmek gibi görünen bu tuşun artık bu amaç için kullanıldığı söylenemez. Günümüzde bu tuş daha çok o an ekranda görünen her şeyi görüntü olarak kopyalamak (panoya almak) işlemi için kullanılmaktadır. Daha sonra bu görüntü yapıştırmak kaydıyla herhangi bir Windows uygulamasında kullanılabilir.


-Pause: Print Screen tuşunun bulunduğu yerde olan bu tuş bilgisayarın yaptığı işlemleri dondurur. Herhangi bir tuşa basıldığında işlem devam edecektir. Her zaman bu görevi yaptığı söylenemez.

bottom of page